جمعه ۷ آذر ۱۳۹۹

یک فرمول قرآنی و هزاران دستآورد
سبک زندگی اسلامی

یک فرمول قرآنی و هزاران دستآورد

::> ولایت آنلاین، گروه خانواده <::
اسراف از جمله رذایل اخلاقی و خطرناکی است که در تضاد جدی با سبک زندگی قرآنی می‌توان از آن یاد کرد.

بسم الله الرّحمن الرّحیم

یک فرمول قرآنی و هزاران دستآورد:

-اسراف از جمله رذایل اخلاقی و خطرناکی است که در تضاد جدی با سبک زندگی قرآنی می ‌توان از آن یاد کرد.

 

اسراف

پرهیز از اسراف و زیاده روی و روی آوری به قناعت و میانه روی در زندگی از جمله مهمترین و با ارزش ترین ملاک و معیارهای مدیریت هوشمندان و اصلاح الگوی مصرف در قرآن است.

هر چند سبک زندگی جهان مدرن و صنعتی آن قدر مشغله و کار را در پیش روی افراد جامعه قرار داده است که بسیاری از افراد کمتر فرصتی برای مطالعه و تغذیه روح خود پیدا می‌ کنند، ولی با این وجود نیز کم نیستند افرادی که دیوارهای خانه‌ی خود را با انواع و اقسام کتاب‌های علمی، هنری، تجربی و تخیلی پر کرده‌اند و ساعت‌های طولانی از زندگی خود را به خواندن داستان ‌های تخیلی و رمان‌های طولانی گذرانده‌اند، ولی آیا ما مسلمانان با تمام فعالیت‎ و تلاش‌هایی که برای آباد کردن دنیای مادی خود داریم تا کنون با خود اندیشیده‌ایم که در زندگی چه اندازه از دقایق زندگی خود را صرف مطالعه و تدبر در آخرین نسخه سعادت‌بخش الهی یعنی قرآن کریم کرده ‌ایم، کتابی که دستور العمل‌های آسمانی و روحانی آن ضامن خوشبختی و آرامش حیات مادی و معنوی انسان است.

برخور از قرآن اگر خواهی ثبات          در ضمیرش دیده ام آب حیات

می دهد ما را پیام «لاتخف»             می رساند بر مقام لاتخف

زیباترین مهارت قرآنی در سبک زندگی اسلامی:
اگر اندکی از مشغله‌های زندگی خود بکاهیم و برای پرورش روح و جان خود وقت گذاشته و با قرآن کریم ارتباط برقرار کرده و اندکی در آن تدبر نماییم متوجه خواهیم شد، که خدای متعال در این کتاب آسمانی درس ‌ها و پیام ‌های فراوانی را در پیش روی حیات بشری قرار داده است، درس‌ها و پیام ‌های آسمانی که به کار بستن آنها در زندگی آرامش واقعی را برای انسان به ارمغان می‌آورد. در این نوشتار تلاش داریم به یکی از زیباترین پیام‌ های قرآنی که در ابعاد مختلف زندگی فردی، اجتماعی، علمی، اقتصادی، سیاسی کاربرد و کارایی دارد، اشاره نماییم.

صد جهان باقی است در قرآن هنوز       اندر آیاتش یکی خود را بسوز[1]

مدیریت هوشمندانه و اصلاح الگوی مصرف:

از جمله زیباترین درس ‌هایی که خدای متعال در فرهنگ قرآن به آحاد انسان‌ها معرفی می‌نماید، درس اصلاح الگوی مصرف و مدیریت هوشمندانه در زندگی است. آیات متعددی از قرآن کریم به این موضوع اختصاص یافته و همگان را به سوی نوع برتر مصرف دعوت کرده است منجمله این آیه شریفه که خداوند متعال می ‌فرماید: «یَا بَنِی آدَمَ خُذُوا زِینَتَکُمْ عِنْدَ کُلِّ مَسْجِدٍ وَکُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا ۚ إِنَّهُ لَا یُحِبُّ الْمُسْرِفِینَ؛[2] ای فرزندان آدم! زینت خود را به هنگام رفتن به مسجد، با خود بردارید! و (از نعمت ‌های الهی) بخورید و بیاشامید، ولی اسراف نکنید که خداوند مسرفان را دوست نمی‌ دارد!». به طور کلی، تدبیر و برنامه ‌ریزی اقتصادی یکی از مهمترین مهارت‌ های سبک زندگی قرآنی است که مورد توجه اکید قرآن کریم و روایات اسلامی قرار گرفته است، برای نمونه در منابع روایی حضرت صادق(علیه السلام) ضمانت می‌ دهند کسی که در زندگی خود میانه‌روی را پیشه خود سازد هرگز فقیر نمی‌شود! [3]  

یک فرمول قرآنی و هزاران دستآورد:
پرهیز از اسراف و روی‌ آوردن به میانه‌روی و مدیریت هوشمندانه مصرف در زندگی در ظاهر یک دستور ساده و پیش پا افتاده است، ولی با توجه به گستردگی و فراگیری که این مسأله در زندگی انسان دارد به کار بستن و پایبندی به این اصل قرآنی می‌ تواند آثار و برکات فراوانی در زندگی مادی و معنوی انسان در ابعاد مختلف داشته باشد. در ادامه تنها به برخی از حوزه ‌هایی که این فرمول قرآنی در آن کارایی و اثر بخشی دارد اشاره می‌ کنیم:

1-حوزه فردی و اخلاقی:
در منابع روایی قناعت و پرهیز از اسراف و زیاده‌روی به عنوان یکی از اصول مهم اخلاقی شناخته شده است که می ‌تواند زمینه‌ ساز رشد و نمو فضایل و کمالات اخلاقی فراوانی در انسان شود، از طرفی نیز روی ‌آوری به اسراف و زیاده‌روی در زندگی سرچشمه گناهان فراوانی است که انسان را از طعم شیرین خوشبختی دور می ‌نماید، اعجاب آمیزترین سخن در خصوص رابطه قناعت با تربیت اخلاقی در منابع روایی از امام علی(علیه السلام) نقل شده است که خود تحقیق و پژوهش گسترده و میدانی را در این خصوص می ‌طلبد چنانچه حضرت می ‌فرمایند: «أَعْوَنُ شَیْ‌ءٍ عَلَی‌ صَلَاحِ‌ النَّفْسِ‌ الْقَنَاعَةُ؛[4] کمک کارترین عامل بر اصلاح نفس، قناعت است». آیین مقدس اسلام آیین میانه ‌روی و اقتصاد است، از اینرو هر گونه زیاده‌روی و افراط را حتی در امور عبادی نیز اگر منجر به ضرر و زیان به سبک زندگی انسان شود را بر نمی ‌تابد.

2-حوزه اجتماعی و اقتصادی:
در روابط اجتماعی و اقتصادی نیز قناعت و پرهیز از زیاده‌ روی به عنوان کلید موفقیت شناخته شده است، بسیاری از مشکلات و گرفتاری‌های اقتصادی و اجتماعی در سایه شوم زیاده‌ روی گریبان‌گیر انسان می‌شود، هیچ انسانی در ارتباط با افراد افراطی احساس خوشایند و رضایت‌بخشی به او دست نمی‌دهد، چرا که زیاده‌روی و اسراف به گونه‌‌ای از جهل و نادانی نشأت می ‌گیرد که آثار و تبعات آن نه تنها گریبان‌گیر خود فرد، بلکه سایر انسان‌ها را نیز متضرر می‌سازد. یکی از آثار روشن اسراف و زیاده‌روی در زندگی فقر است که به خوبی در منابع روایی به آن اشاره شده است، از طرفی محققان علوم اجتماعی نیز آثار دردناک اجتماعی فقر را متذکر شده و همگان را از عواقب شوم آن برحذر داشته‌اند: در منابع روایی از امام صادق(علیه السلام) نقل شده است: «إِنَّ السَّرَفَ یورِثُ الفَقرَ وَ إِنَّ القَصدَ یورِثُ الغِنى؛[5] اسراف باعث فقر و میانه روى موجب بى نیازى مى شود».

3- حوزه دیپلماسی و روابط خارج:
جامعه‌ ای که قناعت و پرهیز از اسراف و زیاده ‌روی را سرلوحه زندگی خود ساخته است، بدون شک زمینه‌ سازی اقتدار و عزّت را در جامعه فراهم می‌نماید،[6] چرا که هر گونه زیاده‌روی زمینه‌ساز کمبود و افزایش تقاضا و کمبود عرضه در جامعه می ‌شود، از طرفی مدیریت هوشمندانه و اصلاح الگوی مصرف در جامعه می ‌تواند زمینه ‌ساز تقویت تولید ملّی شود، چرا که با وجود مصرف معتدلانه کشور با وفور نعمت مواجه شده و این امر می ‌تواند زمینه ‌ای برای برنامه ‌ریزی صادراتی و وارد شدن در بازار جهانی شود، این در حالی است که روی ‌آوری به اسراف در زندگی زمینه‌ ساز کمبود نعمت و دست نیاز دراز کردن به سوی کشورهای دیگر می ‌شود موضوعی که در شرایط بحرانی و جنگ اقتصادی نتایج رضایت ‌بخشی را برای جامعه اسلامی به دنبال نداشته است.

4-حوزه معنوی و آخروی:
به طور قطع و یقین با ارزش‌ ترین و مهمترین ثمره و نتیجه اخلاق ‌مداری در مصرف و پرهیز کردن از اسراف و زیاده‌روی دست ‌یابی به مقام شامخ رضایت الهی است، چرا که در سایه اطاعت ‌پذیری از فرامین الهی و تمکین کردن دستورات قرآنی است که آرامش ابدی و زندگی پر سعادت اخروی برای انسان حاصل می ‌شود، از طرفی هر گونه زیاده‌ روی و اسراف در زندگی نتیجه‌ای جز عقاب الهی و گرفتار شدن در عذاب غیر قابل تحمل جهنم ندارد، موضوعی که پیش‌ تر خدای متعال این چنین از آن یاد کرده است: «وَ أَنَّ الْمُسْرِفینَ هُمْ أَصْحابُ النَّار؛[7] و مسرفان اهل آتشند!».


پیوندها:
[1]. اقبال لاهوری.
[2]. سوره مبارکه اعراف آیه 31.
[3]. الکافی (ط - الإسلامیة)، ج‏4، ص53، ح6. «الإمام الصادق علیه السلام: ضَمِنتُ لِمَنِ اقتَصَدَ أن لا یَفتَقِرَ».
[4]. تصنیف غرر الحکم و درر الکلم، ص391، ح8984.
[5]. کافی(ط-الاسلامیه)ج 4 ، ص 53 ، ح 8.
[6].تصنیف غرر الحکم و درر الکلم؛ ص391،ح9011 الْقَنَاعَةُ تُؤَدِّی‏ إِلَى‏ الْعِزِّ ؛ قناعت به عزّت منتهی می‏شود».
[7]. سوره مبارکه غافر، آیه 43.


منبع: رهروان ولایت

توسط: اکبری


تاریخ ارسال مطلب: ۸:۲ - ۱۳۹۹/۸/۲۹
ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر مربوطه در وب منتشر خواهند شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهند شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهند شد.


مهمترین مطالب
مهمترین مطالب گروه