پنج شنبه ۵ اردیبهشت ۱۳۹۸

ریا
اخلاق اسلامی

ریا

::> ولایت آنلاین، گروه اخلاق و عرفان <::
اگر شما دارای ملکات فاضله انسانیه باشید، وقتی آن ملکات صورت شما را انسانی می کند که با آن ملکات بدون این که از طریق اعتدال خارج شده باشند، محشور گردید‌.

بسم الله الرّحمن الرّحیم 

مقام دوم (ریا):

و در آن دو فصل است:

 فصل اول: 

بدان که ریا در این مقام گرچه به شدت مقام اول نیست، ولی بعد از تنبه به یک مطلب، ممکن است کار مرائی نیز در این مقام به کفر منجر شود که در نتیجه با مرائی در آن مقام یکی گردد. ما در شرح حدیث سابق بیان کردیم که از برای انسان در عالم ملکوت، صورت هایی ممکن است باشد غیر از صورت انسانی، و آن صورت ها تابع ملکوت نفس و ملکات آن است‌. اگر شما دارای ملکات فاضله انسانیه باشید، وقتی آن ملکات صورت شما را انسانی می کند که با آن ملکات بدون این که از طریق اعتدال خارج شده باشند، محشور گردید‌. بلکه ملکات در صورتی فاضله است که نفس اماره در آن تصرف نکند و در تشکیل آن، قدم نفس دخیل نباشد. بلکه شیخ استاد ما _ دام ظله_ می فرمودند: میزان در ریاضت باطل و ریاضت شرعی صحیح، قدم نفس و قدم حق است. اگر سالک به قدم نفس حرکت کرد و ریاضت او برای ظهور قوای نفس و قدرت و سلطنت آن باشد، ریاضت باطل و سلوک آن منجر به سو عاقبت می باشد، و دعوی های باطله نوعا از همین اشخاص بروز می کند. و اگر سالک به قدم حق سلوک کرد و خدا جو شد، ریاضت او حق و شرعی است، و حق تعالی از او دستگیری می کند به نص آیه شریفه که می فرماید: کسی که مجاهده کند در راه هر آینه هدایت می کنیم او را به راه های خود. 
پس کارش سعادت منجر شده، خودی از او می افتد و خودنمایی از او دور گردد، و معلوم است کسی که اخلاق حسنه خود و ملکات فاضله نفس را به چشم مردم بکشد و ارائه به مردم بدهد، قدمش، قدم نفس است، و خود بین و خودخواه و خود پرست است، و با خودبینی، خدا خواهی، خیالی است خام و امری است باطل و محال. مادامی که مملکت وجود شما از حب نفس و حب جاه و جلال و شهرت و ریاست به بندگان خدا پر است، نمی توان ملکات شما را ملکات فاضله دانست و اخلاق شما را اخلاق الهی شمرد. کار کن در مملکت شما شیطان است، و ملکوت و باطن شما صورت انسان نیست، و پس از گشودن چشم، برزخ ملکوتی خود را به صورت غیر انسان، مثل یکی از شیاطین مثلا می بینید، و حصول معارف الهیه و توحید صحیح از برای همچنین قلبی که منزلگاه شیطان است، محال است، و تا ملکوت شما انسانی نباشد و قلب شما از این اعوجاج ها و خودخواهی ها پاک نباشد.....
در حدیث قدسی است که می فرماید: 
هیچ موجودی، آینه جمال محبوب نیست مگر قلب مومن. متصرف در قلب مومن، حق است نه نفس. کار کن در وجود او محبوب است. قلب مومن، خودسر نیست. هرزه گر نیست.
دست حق در مملکت قلب او متصرف است. تقلیب و تقلب قلب او با خود حق تعالی است. ای بیچاره تو که عابد نفسی و متصرف در قلب شیطان و جهل است، و دست تصرف حق را از قلب خود منقطع کردی، چه ایمانی داری که مورد تجلی حق و سلطنت مطلق گردی؟ 
پس بدان تا بدین حال هستی و این رذیله خودنمایی در تو است، تو کافر بالله هستی و در سالک منافقان محسوب می شوی‌. گر چه به خیال خود مسلمی و مومن به خدایی.

ای عزیز بیدار شو و پنبه غفلت را از گوش برون کن، و خواب غفلت را بر چشم خود حرام نما، و بدان که تو را خدای تعالی برای خود آفریده است. چنان چه در حدیث قدسی می فرماید: 
یعنی ای پسر آدم همه چیز را برای تو آفریدم و تو را برای خود آفریدم و قلب تو را منزلگاه خود قرار داده، تو و قلب تو، یکی از نوامیس الهیه هستید. حق تعالی غیور است نسبت به ناموس خود. این قدر پرده دری مکن به ناموس حق تعالی، دست درازی را روا مدار. بترس از غیرت حق تعالی که تو را در این عالم همچنان رسوا کند که هر چه خواهی اصلاح کنی. نتوانی. 
تو در ملکوت خود در حضور حضرات ملائکه و انبیای عظام، پرده ناموس الهی را پاره کنی، و اخلاق فاضله را که به واسطه آن ها اولیا تشبه به حق پیدا می کنند، تسلیم غیر حق می کنی و قلب خود را به دشمن حق می دهی و شرک می ورزی در باطن ملکوت خود. بترس از آن که حق تعالی علاوه بر آن که ناموس مملکت تو را پاره کند، و تو را پیش انبیا عظام و ملائکه مقربین، مفتضح و رسوا کند، در همین عالم تو را مفتضح کند، و مبتلا کند به فضیحتی که جبران پذیر نباشد و پاره شدن عصمتی که وصله بردار نباشد. حق تعالی ستار است، ولی غیور هم هست. ارحم الراحمین است، ولی اشدالمعاقبین هم هست. ستر می فرماید تا وقتی از حد نگذرد. ممکن است خدای نخواسته این که بزرگ و این رسوایی ناهنجار، غیرت را بر ستر غلبه دهد چنان چه در حدیث شریف شنیدی.
پس قدری به خود آی، و رجوع به خدا کن و بازگشت به سوی او نما که خدای تعالی رحیم است و پی بهانه می گردد برای رحمت. اگر رجوع کردی، به غفران خود ستر می فرماید عیوب گذشته را و نمی گذارد کسی بر آن مطلع شود، و تو را صاحب فضیلت می کند، و اخلاق کریمه را در تو جلوه می دهد، و تو را مرآت صفات خود می فرماید، و اراده تو را در آن عالم کار کن می فرماید، چنان چه اراده خود او در همه عوالم نافذ است، چنان چه در حدیثی منقول است که وقتی که اهل بهشت قرار گرفتند، نامه یی از جانب حق تعالی برای آن ها می آید که مضمونش این است: 
از جانب زنده پاینده یی که نمی میرد به سوی زنده پاینده یی که نمی میرد. من هر چه را می خواهم موجود شود به او می گویم باش. پس موجود می شود. تو را هم امروز قرار دادم که هر چه را می خواهی بشود، امر کن، می شود. تو خود خواهی این قدر نداشته باش. تو اراده خود را تسلیم حق کن. ذات مقدس هم تو را مظهر اراده خود می فرماید. تو را متصرف در امور قرار می دهد. مملکت ایجاد را در آخرت در تحت قدرت تو قرار می دهد، و این غیر تفویض باطل است، چنانچه در محل خود معلوم است.
هان ای عزیز! تو خود دانی، می خواهی این را بپذیر یا آن را، که خدای تعالی بی نیاز است از ما و همه مخلوقات و اخلاص ما و همه موجودات عالم.

مقام سوم (ریا):

در آن چند فصل است/ فصل در دقت امر ریا: 

بسیار اتفاق افتد که شخص ریا کار، خودش هم ملتفت نیست که ریا در اعمال او رخنه کرده و اعمالش ریایی و ناچیز است، زیرا که مکائد شیطان و نفس به قدری دقیق و باریک است، و صراط انسانیت به طوری نازک و تاریک است که تا انسان، موشکافی کامل نکند، نمی فهمد چه کاره است؟ خودش گمان می کند کارهایش برای خدا است، ولی برای شیطان است. انسان چون مفطور به حب نفس است، لهذا پرده خودخواهی، معایب او را بر خود او می پوشاند. شاید ان شا الله شمه یی از این مطلب در ضمن شرح بعضی احادیث پیش آید. از خدای تعالی توفیق می خواهم. 
مثلا تحصیل علم دیانت که از مهمات اطلاعات و عبادات است، انسان گاهی مبتلا می شود در این عبادت بزرگ به ریا. در صورتی که خودش هم ملتفت نیست به واسطه همان حجاب غلیظ حب نفس. انسان میل دارد در محضر علما و روسا و فضلا، مطلب مهمی را حل کند به طوری که کسی دیگر حل نکرده باشد و خود او متفرد باشد به فهم آن، و هر چه مطلب را بهتر بیان کند، و جلب نظر اهل مجلس بنماید، بیش تر مبتهج است، و هر کس با او طرف شود، میل دارد بر او غلبه کند. یک نحو تدلل و فضل فروشی در خود ادراک می کند. 
اگر یکی از روسا هم تصدیق آن کند نور علی نور می شود. بیچاره غافل از آن که در این جا در نظر علما و فضلا، موقعیت پیدا کرده، ولی از نظر خدای آن ها و مالک الملوک همه عالم افتاد، و این عمل را به امر حق تعالی وارد سجین کردند. 
در ضمن، این عمل ریایی مخلوط به چندین معصیت دیگر هم بود مثل رسوا کردن و خوارنمودن و اذیت کردن برادر ایمانی. گاهی جسارت کردن و هتک کردن از مومن که هر یک از آن ها از موبقات و برای جهنمی کردن انسان، خود مستقل اند. اگر نفس، باز دام کید خود را بیفکند و به تو بگوید که مقصود من معلوم شدن حکم شرعی است، و اظهار کلمه حق است که از افضل طاعات است، نه اظهار فضیلت و خودنمایی، در باطن خود از او استفسار کن که اگر این حکم شرعی را رفیق و هم درجه من می گفت و او حل این معضله را می کرد، و شما در آن محضر مغلوب شده بودید، آیا به حال شما فرقی نمی کرد؟! اگر چنین است، تو در این دعوی صادق هستی. 
اگر باز از کید دیگرش دست نکشد و بگوید اظهار حق چون فضیلت دارد و ثواب پیش حق دارد، من می خواهم به این فضیلت نایل گردم، و دار ثواب الله را تعمیر کنم. به او بگو اگر فرض شود که عین آن فضیلت را خداوند به شما عنایت کند در صورت مغلوبیت و تصدیق حق، ایا باز طالب غلبه هستی؟ 
پس اگر رجوع به باطن ذات خود کردید و دیدید باز مایل به قهر و غلبه هستید، و اشتهار پیش علما به علم و فضل، و این بحث علمی برای حصول منزلت بود در قلوب آنها، پس شما بدانید که در این بحث علمی برای حصول منزلت بود در قلوب آنها، پس شما بدانید که در این بحث علمی که از افضل طاعات و عبادات است، مرائی هستید، و این عمل برای حب جاه و شرف است که به حسب روایت از دو گرگ که در گله بی چوپان رها شود، ضررش بیش تر است به ایمان. پس شما که اهل علم و متکفل اصلاح امتی، نفس خود را سالم کنی، تا از جمله عالمان بی عمل که حالش معلوم است، نباشی. 
خداوندا! دل ما را از کدورت شرک و نفاق پاک فرما و آیینه قلب ما را زنگار حب دنیا که منشا این امور است، صافی فرما، و با ما همراهی فرما، و از ما بیچاره ها ی گرفتار هوای نفس و حب جاه و شرف، دستگیری کن در این سفر پر خطر و این را پر پیچ و خم و تنگ و تاریک. تویی قادر و توانای همه چیز.


منبع: کتاب چهل حدیث امام خمینی قدس سره 

نویسنده مطلب: سمیه شریفی


تاریخ ارسال مطلب: ۲۳:۲۴ - ۱۳۹۸/۱/۲۳
ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر مربوطه در وب منتشر خواهند شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهند شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهند شد.


مهمترین مطالب
مهمترین مطالب گروه