شنبه ۲۴ آذر ۱۳۹۷
کد مطلب: ۴۷۷۵

 بندگی خدا با جان و مال
تفسیر سوره یس (قلب قرآن)

بندگی خدا با جان و مال

::> ولایت آنلاین، گروه ثقلین <::
از جمله آیات داله بر نعمت های خدا، مسخر شدن دریاست برای بشر، خدای عالم، دریا با این عمق و حیوانات مهیب را مسخر بشر قرار داده است دریائی که راستی آدمی وقتی نگاهش می کند هول او را می گیرد...

بسم الله الرّحمن الرّحیم

وَ آیَة لَهُم اِنّا حَمَلنا ذُرِیَّتُهُم فَی الفُلکِ المَشحوُن وَ خَلَقنا لَهُم مِن مِثلِهِ ما یَرکَبوُن وَ اِن نَشَأ نُغرِقهُم فَلا صَریخَ لَهُم وَ لا هُم یَنقُذوُنَ اِلّا رَحمَةً مِنّا وَ مَتاعاً اِلی حین ... (44-41)

دریا را برای بشر مسخر فرمود:

از جمله آیات داله بر نعمت های خدا، مسخر شدن دریاست برای بشر، خدای عالم، دریا با این عمق و حیوانات مهیب را مسخر بشر قرار داده است دریائی که راستی آدمی وقتی نگاهش می کند هول او را می گیرد، امواج که به حرکت می آید واقعا وحشت آور است اما آن را مسخر بشر کرد تا بر روی آب حرکت کند، برای تجارت و سیاحت آنرا طی نماید، کشتی ساخته و با قوت قلب سوار شود فرسنگ ها حرکت کند، صید ماهی و غیره کند، مرجان بیرون بیاورد، حالا که معدن ها از دریا بیرون می آورد.

«اَلفُلکَ المَشحوُن» کشتی پر از سکنه را از روی آب رد می کند.

شتر، کشتی صحرا و هواپیما هم از خداست:

وَ خَلَقنا لَهُم مِن مِثلِهِ ما یَرکَبوُن؛ از مثل کشتی در دریاها برای شما آفریدیم؛ مثل شتر که سفینة البر است کشتی صحراست بقول مفسرین جدید این طیارات و هواپیماها هم ساخته خداست، مثل کشتی است برق و بخارش از خداست، بشر تنها ختم و ترکیبش را عهده دار است هوش و قدرتش را هم خدا داده است.

اِن نَشَأ نُغرِقهُم فَلا صَریخَ لَهُم وَ لا هُم یَنقُذوُنَ

اگر ما بخواهیم کشتی نشستگان را با یک موج غرق می کنیم خدا حافظ است نه کشتی، ماشین و هواپیما هم همین است چه در دریا و چه در صحرا؛ چه در هوا حافظ خداست اگر او هلاک خواست نجات در کار نیست.

اِلّا رَحمَةً مِنّا وَ مَتاعاً اِلی حین؛ مگر رحمتی از ما تا اجلش هنوز نرسیده خدا نگهش می دارد.

پس بندگی منعم کنید به بدن و مال:

در این آیات همه شواهد قدرت و حکمت و ربویت و الوهیت بود لازمه اش این است که ای انسان خدائی که برّ و بحر را مسخر تو کرد باید بنده فرمانبردارش باشی خدائی که این همه انواع نعمت ها، خوراکیها و آشامیدنی ها «فَجَّرنا فیها مِنَ العُیوُنَ» انواع حبوبات برای تو آفرید این همه سبزی ها و میوه ها را برای تو خلق کرد، باید سپاسگزارش باشی، بندگی خدا را از لحاظ بدن و مالی فروگذاری نکنی.

شکر بدنی به زبان و اعضاء: نماز و روزه و حج و امر به معروف و نهی از منکر، عبادات بدنی، شکر است.

بخش دوم: عبادات مالی است و آنچه متعلق به علاقه های شخص است. «اَقیموُا الصَلوة وَ آتواالزَکوة» 1

«یُقیموُنَ الصَّلوة وَ یُؤتوُنَ الزَکوة» 2

«اوصانی بِالصَلوة وَ الزَکوة ما دُمت حَیّاً» 3

در جمع ادیان الهی نماز و زکات متصل بهم است اگر بدن عبادت داشته باشد ولی عبادت مالی نباشد ناقص است روزه به جای خود، اما افطاری و سحری دادن هم لازم است هر چند پروردگار عالم درباره اهل مکه این آیات را فرستاده ولی تا قیامت این رشته ادامه دارد.

برای گناهان حال و گذشته تدارکی کن:

«وَ اِذا قیلَ لَهُمُ اتَّقوُا ما بینَ اَیدیکُم وَ ما خَلفَکُم لَعَلَّکُم تُرحَموُنَ»

اهل مکه به قدری بدبخت بودند که نسبت به عبادت بدنی وقتی که می گفتند به آنان از خدا بترسید، اصلاح کنید، اهل نماز شوید استهزاء می کنند، هنوز هم هستند افرادی که مسخره می کنند به آنها می گویند چرا نماز نمی خوانید، روزه نمی گیرید؟ مسخره می کنند فوقش می گوید، خدا چه احتیاجی به نماز و روزه من دارد، بلی، اما تو احتیاج داری به عبادت، تا خدا در عوض تو را مورد انعام های اخروی قرار دهد.

«وَ اِذا قیلَ لَهُمُ اتَّقوُا ما بینَ اَیدیکِم...» وجوهی ذکر شده بهترین وجه برای «ما بینَ اَیدیکِم» آنچه جلو شماست، از کشاف حقائق جعفر بن محمد الصادق (ع) مرویست یعنی گناهان «ما خَلفَکُم» عذاب و عقوبت، به آنها می گویند نگاه گنهانتان کنید، نگاه آنچه برای گورتان فرستادید بکنید.

«لَما بَینَ اَیدیکُم مِنَ الذُّنوُبِ وَ ما خَلفَکُم مِنَ العُقوُبَة» 4

عوض اینکه برای آخرتت روح و ریحان بفرستی آتش می فرستی.

وجه دیگر نیز گفته شده: «ما بینَ اَیدیکُم» گناهان حالا «وَ ما خَلفَکُم» گناهان گذشته.

«لَعَلَّکُم تُرحَموُنَ» شاید مورد ترحم گردید.

از نشانه های خدا رویگردانند:

«وَ ما تَأتیهِم مِن آیَةٍ مِن آیاتِ رَبِّهِم اِلّا کانوُا عَنها مُعرِضین»

آیه قرآن برایش می خوانند رو بر می گرداند می گویند از عذاب برزخ بترس، چه آیات تشریعی که قرآن باشد، چه آیات تکوینی همه آیات خدا، همه کلمات و نعمتها و موجودات خدا در او تأثیری ندارد از جهت عبادت مالی چطور؟ البته باید خودمان تطبیق کنیم مبادا راجع به ما هم باشد. خصوصیتی برای اهل مکه ندارد هر چند درباره آنها نازل شده است.

اگر خدا می خواست خودش به فقرا می داد:

«وَ اِذا قیلَ لَهُمُ انفِقوُا مِمّا رَزَقَکُمُ الله» وقتی به آنها می گویند از آنچه خدا به شما روزی کرده است در راه خدا انفاق کنید. مثلا خمس، یک پنجم آنچه زیاد آوردی پس از مخارج یک ساله، راستی که خیلی سهل است اما پاسخ نمی دهد اگر خدا می خواست خودش به آنها می داد.

«قالَ الَّذینَ کَفَروُا لِلَّذینَ» کافران به آن مؤمنین که واسطه شدند برای کمک جهت فقرا گفتند: «اَنَطعَمُ مِن لَو یَشاءَ اللهُ اَطعَمَهُ» آیا به کسی اطعام کنیم که اگر خدا می خواست به او اطعام می کرد، خدا خواسته گرسنه و فقیر باشد.

«اِن اَنتُم اِلّا فی ضَلالٍ مُبین» شما هم گمراهید نمی دانید چه کنید گدا پروری می کنید و از این قبیل حرفها، نیستید شما مگر در گمراهی آشکار.

مشیّت خدا نسبت به اختیار بشر:

مشیت یعنی اراده خدا، دو قسم است، مشیت تکوینی و تشریعی. مشیت تکوینی یعنی خداوند اراده فرمود که حتما باید فلان وقت باران بیاید، فلان کس عمرش تمام شود که تخلف پذیر نیست، مشیت تشریعی آن است که خدا خواسته که بشر به میل خودش رو به خیر برود، نماز بخواند، روزه بگیرد.

مشیت تکوینی خدا خواسته که الاغ و گاو همیشه خمیده و در حال رکوع باشد اما رکوع بشری را خواسته با اراده خود بشر به میل و خواست خودش عظمت خدا را درک کرده رکوع کند و بگوید: «سبحان ربی العظیم و بحمده»

خزندگان به خاک افتاده اند، جز این هم نمی تواند باشد، اما بشر را خواسته از روی علم و اراده سجده کند تا ثواب ببرد مستحق مقام گردد.

خدا خواسته کسی که فقیر است، آنان که بی نیازند به او اطعام کنند رفع نیازش نمایند.

ثروتمندی و تهیدستی افراد امتحان نسبت به یکدیگر:

خداوند بشر را یکنواخت نیافریده، در هر زمان یک عده فقیر، عده ای ثروتمند برای آنکه مردمان امتحان گردند. 5

آقای میلیونر؛ خدا به تو داد تا هزاران بیچاره را از این مال خدا بهره مند کنی مرض های نفس خودت اصلاح شود، اگر پرده عقب رود هر کس از بیماری های خودش ناله اش بلند می شود. با انفاق کردن، بیماریهایت علاج می شود، سخاوت پیدا می کنی.

برای فقیر هم خوب است به برکت فقرش اگر با عفت همراه باشد خود همین خودداری نعمت بزرگی است صبر پیدا می کند؛ اجرهای باقی نصیبش می شود، فقیر به اختیار خودش صبر می کند، غنی هم به اختیار خودش انفاق می کند، به هر کدام خیراتی می رسد، این خواست خدا تشریعی است که فقیر و غنی بهره ببرند.

آدم بخیل از بهشت محروم است مضمون روایت: کافر سخی به بهشت نزدیک تر است از مؤمن بخیل.

به چنین مؤمن بخیلی امیدی نیست اگر با این صفت حیوانی بمیرد امید نجاتی برایش نیست.

علاج بخل به عطا است نه از چیزهایی که خودتان بی میلید، از آنچه دوست می دارید در راه خدا بدهید. 6

مواسات حضرت مجتبی (ع) و حضرت رضا علیه السلام:

مالی عاریه به تو رسید که به برکت این مال بتوانی کاری برای پس از مرگت کنی بقدری مهم است که اگر دارائی شخص بیش از یک دانه خرما نباشد خوب است نصف آن را بدهد.

حضرت مجتبی (ع) سه مرتبه تمام دارائیش را نصف کرد و نصف آن را در راه خدا داد. همچنین علی بن موسی الرضا (ع) سر سفره که می نشست، ظرفی بر می داشت از هر چه در سفره بود مقداری از آن را به فقیر می داد و می خواند:

«فَلا اقتحم العقبة و ما ادراک ما العقبة فک رقبة او اطعام فی یوم ذی مسغبة7


پیوندها:

1 - سوره بقره، آیه 43

2 - سوره توبه، آیه 71

3 - سوره مریم، آیه 31

4 - تفسیر برهان، ج 4، ص 11، حدیث 1

5 - سوره فرقان، آیه 20

6 - سوره آل عمران، آیه 92

7 - سوره بلد،آیه 11


منبع: کتاب "قلب قرآن" ، نوشته شهید آیت الله سید عبدالحسین دستغیب

نویسنده مطلب: سمیه اکبری


تاریخ ارسال مطلب: ۱۳:۲۶ - ۱۳۹۷/۷/۲۰
ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر مربوطه در وب منتشر خواهند شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهند شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهند شد.


مهمترین مطالب
مهمترین مطالب گروه
پربیننده ترین
پربحث ترین