سه شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۷
کد مطلب: ۱۴۸۴

زیارت قبور پیامبران و صالحان
پیامبر اکرم(ص): قبرها را زیارت کنید، زیرا زیارت آنها، مایه یادآوری سرای دیگر می گردد.

زیارت قبور پیامبران و صالحان

::> ولایت آنلاین، گروه عقاید <::
علماء و دانشمندان اسلام، به پیروی از آیات قرآن و احادیث، زیارت قبور، مخصوصاً زیارت قبور پیامبران و صالحان را تجویز کرده و برای آن فضیلت و کرامتی قائل شده اند. در این میان گروه وهابی، اصل زیارت قبور را (به حسب ظاهر) حرام نمی دانند ولی سفر برای زیارت قبور اولیاء را حرام و ممنوع اعلام می دارند...

بسم الله الرحمن الرحیم

زیارت قبور مؤمنان از نظر کتاب و سنت

علماء و دانشمندان اسلام، به پیروی از آیات قرآن و احادیث، زیارت قبور، مخصوصاً زیارت قبور پیامبران و صالحان را تجویز کرده و برای آن فضیلت و کرامتی قایل شده اند در این میان گروه وهابی، اصل زیارت قبور را (به حسب ظاهر) حرام نمی دانند ولی سفر برای زیارت قبور اولیاء را حرام و ممنوع اعلام می دارند، و ما پس از فراغ از اصل زیارت، مسأله سفر برای زیارت قبور اولیاء را مطرح می نماییم اینک بحث «زیارت».

زیارت قبور اثرات اخلاقی و تربیتی فراوانی دارد، که در اینجا اشاره بدان داریم.

مشاهده این وادی آرام، که چراغ زندگی همه افراد از غنی و فقیر نیرومند و توانا، به خاموشی گراییده و همه افراد، با سه قطعه لباس زیر خاک آرمیده اند، دل و جان را تکان می دهد و از آز و طمع انسان به شدت می کاهد و اگر انسان چشم عبرت بین داشته باشد، از این رهگذر درس عبرت فرا می گیرد، و با خود چنین می اندیشد و می گوید: زندگی موقت، شصت، هفتاد ساله که پایان آن، پنهان شدن زیر خروارها خاک، و پوسیدگی و محو و نابودی است، این اندازه ارزش ندارد که انسان در تحصیل مال و مقام آن، این همه تلاش کند، و بر خودی و بیگانه ظلم و ستم را روا بدارد.

مشاهده این وادی خاموشان، که سخت ترین دلها را نرم می کند و سنگین ترین گوشها را شنوا می سازد، و به کم سوترین چشم ها، فروغ می بخشد، سبب می گردد که انسان در برنامه زندگی خود تجدید نظر کند، و در مسؤولیت های شدید خود در مقابل خدا، و مردم، و وظایف فردی و اجتماعی بیندیشد، و از خود کامگی های خود بکاهد.

رسول گرامی ضمن حدیثی به این نکته اشاره می کند و می فرماید:

  1. زُورُوا القُبُرَ فَإنّها تُذَکِّرُکُمُ الاخِرَةَ...1

قبرها را زیارت کنید، زیرا زیارت آنها، مایه یادآوری سرای دیگر می گردد.

 در حالی که صحت و استواری زیارت قبور به قدری روشن است که چندان نیاز به اقامه دلیل ندارد ولی برای گروه دیرباور برخی از دلایل آن را در این جا منعکس می کنیم:

قرآن و زیارت قبور

قرآن به روشنی دستور می دهد که پیامبر هیچ گاه نباید بر جنازه منافق نماز بگزارد و نباید بر کنار قبر او بایستد آنجا که می فرماید:

« وَ لا تُصَلِّ علی اَحَدٍ مِنهُم ماتَ اَبَداً وَ لا تَقُم عَلی قَبرِهِ اِنَّهُم کَفَروا باللهِ وَ رَسولِهِ وَ ماتُوا وَ هُم فاسِقونَ...»2

برای کسی از آنان (منافقان) اگر بمیرد، هیچ گاه نماز نگزار و بر قبر آنان (برای طلب مغفرت) نایست، آنان به خدا وپیامبر او کفر ورزیده و در حالی که فاسق و بدکارند، مرده اند.

در این آیه، برای هدم شخصیت منافق، و دادن گوشمال به اعضاء این حزب، به پیامبر خدا، دستور می دهد.

  1. برجنازۀ احدی از آنان هیچ گاه نماز مگزار.
  2. و بر قبر آنان نایست و این حقیقت را با جمله « ولا تقم علی قبره» اداء کرده است.

از این که می فرماید درباره منافق این دو کار را انجام نده مفهوم آن این است که دربارۀ غیر منافق این کار خوب و شایسته است.

اکنون باید ببینیم مقصود از «و لا تقم علی قبره» چیست؟ آیا مقصود تنها قیام موقع دفن است که درباره منافق جایز نیست و درباره مؤمن لازم و شایسته می باشد؟ یا مقصود اعم از موقع دفن و دیگر مواقع است؟

برخی از مفسران آیه را ناظر به موقع دفن دانسته اند ولی برخی دیگر مانند بیضاوی و غیره به آن از دید وسیع نگریسته و آیه را چنین تفسیر می کنند: «ولا تقم علی قبره للدَّفنِ اَو لِزیارةٍ»3.

دقت در مفاد آیه می رساند که مقصود یک معنی وسیع است اعم از توقف هنگام دفن، و یا وقوف پس از آن.

زیرا مجموع مضمون آیه را دو جمله تشکیل می دهد و این دو جمله عبارتند از:

1- «لا تُصلِّ عَلی اَحَدٍ منهُم ماتَ اَبَداً»

لفظ «احد» به حکم اینکه در سیاق نهی شده است، مفید استغراق افراد است.

و لفظ «ابدا» مفید، استغراق زمانی است و معنی جمله چنین است: برای هیچ کس ار منافقان در هیچ وقت نماز مگزار.

با توجه به این دو لفظ می توان به روشنی به دست آورد که مقصود از جمله خصوص، نماز بر میت نیست، زیرا نماز بر میت فقط یک بار قبل از دفن انجام می گیرد، دیگر قابل تکرار نیست و اگر مقصود خصوص نماز میت بود که نیاز به آوردن لفظ «ابدا» نبود، و تصور اینکه این لفظ به منظور افاده «استغراق افرادی» است، کاملاً بی مورد است زیرا جمله «لا تُصلِّ علی اَحَدٍ» مفید چنین شمول و گستردگی است، دیگر لزوم ندارد که بار دیگر به بیان آن بپردازد.

گذشته از این لفظ «ابدا» در لغت عرب برای استغراق زمانی است نه افرادی مانند: « وَ لا تَنکحوا اَزواجَهُ مِن بَعدِهِ اَبَداً»4

بنابراین مفاد جمله نخست این است که هیچ گاه برای احدی از منافقان طلب رحمت و مغفرت مکن خواه با گزاردن نماز و خواه به غیر آن.

2- «لا تَقُم عَلی قَبرِهِ»

مفهوم این جمله به حکم عطف بر جمله پیشین چنین است:

«وَ لا تَقُم عَلی قَبرِ اَحَدٍ مِنهُم اَبَداً» زیرا قیودی که در معطوف علیه وجود دارد بر معطوف نیز وارد می شود.

در این صورت نمی توان گفت: مقصود از «قیام» همان قیام موقع دفن است زیرا فرض این است که قیام موقع دفن دربارۀ هر فردی قابل تکرار نیست، و لفظ «ابداً» که در این جمله نیز در تقدیر است، حاکی است که این عمل قابل تکرار می باشد و تصور اینکه این لفظ برای استغراق افراد است، پاسخ آن در جمله قبل گفته شد، زیرا با وجود «احد» نیازی به افاده مجدد آن نیست.

با توجه به این دو مطلب در الفاظ: «لاتصل» و «لا تقم» می توان گفت: خداوند پیامبر را از هر نوع طلب رحمت برای منافق خواه از طریق نماز بر مرده او و یا مطلق دعاء، و از هر نوع وقوف بر قبر او خواه هنگام دفن یا پس از آن، نهی کرده است، و مفهوم آن این است که این دو عمل، طلب رحمت، و قیام و وقوف بر قبر مؤمن در تمام اوقات، جایز و شایسته است و یکی از آن اوقات، وقوف برای زیارت و خواندن قرآن برای مؤمن است، که سالها است به خاک سپرده شده است.


پی نوشتها:

  1. صحیح ابن ماجه ج1 «باب ما جاء فی زیارة القبور» ص113
  2. تفسیر بیضاوی ج3 ص77.
  3. سوره توبه آیه 84.
  4. سوره احزاب آیه 53

نام منبع: آیین وهابیت، اثر استاد جعفر سبحانی

نویسنده مطلب: شهلا کلاته


تاریخ ارسال مطلب: ۱۳:۴۱ - ۱۳۹۵/۱۰/۶
ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر مربوطه در وب منتشر خواهند شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهند شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهند شد.


مهمترین مطالب
مهمترین مطالب گروه
پربیننده ترین
پربحث ترین